Blog

30.01.08

Vijf redenen om het rollenspel door een trainingsacteur te laten spelen.

43o2864 Vijf redenen om het rollenspel door een trainingsacteur te laten spelen.

De meeste trainers zijn het met me eens: een rollenspel met een trainingsacteur verhoogt het leerrendement van een training. Het geeft cursisten de mogelijkheid in een veilige omgeving nieuw gedrag uit te proberen en zij merken direct wat het effect van hun gedrag is. 

Toch maakt niet iedere trainer gebruik van een trainingsacteur. Als ik vraag hoe dat komt, zeggen veel trainers: Ik zou in mijn training graag een acteur inzetten, maar mijn opdrachtgever ziet de meerwaarde er niet van in en vindt het te duur. Ik weet niet hoe ik hem kan overtuigen, volgens hem kunnen we de rollenspellen ook gewoon met medecursisten doen.

Daar ben ik het niet mee eens. Volgens mij is het minder effectief om een rollenspel door medecursisten te laten spelen. Daarom in dit artikel vijf redenen waarom het effectiever is dat door een trainingsacteur en niet door een medecursist te laten doen. 

1. Een trainingsacteur speelt realistisch.
Een acteur is in staat om geloofwaardig verschillende personen en verschillende soorten gedrag neer te zetten. Voor medecursisten is dit veel lastiger. Zij zijn het niet gewend om te acteren en hebben vaak de neiging gedrag uit te vergroten. Hierdoor zal een rollenspel minder realistisch zijn.

2. Een trainingsacteur speelt interactief.
Dit betekent dat het gedrag van de acteur benvloedbaar is. Een acteur reageert altijd op het gedrag van de cursist. Laat de cursist ander gedrag zien, dan zal ook het gedrag van de acteur veranderen. Hierdoor ervaart de cursist direct het effect van zijn eigen gedrag.

Voor medecursisten is het veel moeilijker om op de ander te reageren. Zij zijn vaak voornamelijk bezig met het zo goed mogelijk spelen van de rol die zij hebben gekregen. Hier gaan zij vaak zo in op dat ze geen oog hebben voor het gedrag van de ander en veranderingen vaak niet opmerken (of ze krijgen gewoon verschrikkelijk de slappe lach).

3. Een trainingsacteur stemt zijn gedrag altijd af op de cursist.
Een acteur doseert zijn gedrag en past zijn tempo aan bij de snelheid van de cursist. Hij levert altijd maatwerk en zal daarom bij ieder rollenspel gedrag laten zien dat past bij de cursist die hij tegenover zich heeft. 

Speelt een mede cursist het rollenspel, dan spelen er vaak andere belangen mee. Ze willen het de ander bijvoorbeeld niet te moeilijk maken. Het is tenslotte een collega die tegenover je zit. Of ze willen aan de trainer laten zien hoe ontzettend moeilijk bepaalde situaties in de praktijk zijn en laten juist heel lastig gedrag zien.

4. Een trainingsacteur is in staat om na afloop van een rollenspel feedback te geven.
Een acteur is gewend om tijdens het acteren tegelijkertijd ook te observeren. Hij bekijkt tijdens het spelen het rollenspel als het ware ook vanuit een helikopterview. Hierdoor is hij in staat om na afloop feedback te geven. Hij kan duidelijk aangeven waarom hij in bepaalde situaties op een bepaalde manier heeft gereageerd.

Voor een mede cursist is dit veel moeilijker. Hij heeft deze ervaring niet en gaat vaak zo op in het spelen van de rol, dat hij na afloop vaak niet in staat is om gerichte feedback te geven.

5. Een trainingsacteur is bekend met de trainingsmethodiek
Dit betekent dat de acteur precies weet wat het leerdoel van de training is. Hierdoor kan hij tijdens het rollenspel heel bewust gewenst gedrag belonen. Ook kan hij zijn feedback aan laten sluiten bij de leerdoelen van de training. Een medecursist kan dit niet. Hij is zelf deelnemer en is dus niet bekend met de leerdoelen van de training.

Kortom, om een maximaal rendement uit de rollenspellen te halen, adviseer ik daarvoor gebruik te maken van een professional: de trainingsacteur.

Ik ben benieuwd naar de mening van anderen. Wat vind jij? Is het effectiever het rollenspel door een trainingsacteur te laten spelen? Ik hoor graag je reactie.

Plaatje

Reacties

  1. Hi Selma,

    Ben het met deze opsomming helemaal eens.
    Ik zou daar graag nog een of twee voordelen eraan wilen toevogen:

    - cursisten zijn geen acteurs en in een rollenspel zullen ze zichzelf moeten spelen.
    Dit kan beangstigend en drempelverhogend zijn. Het zal de deelnemers aan het rollenspel ook belemeren in elkaar uitlokken (om leermomenten te creeren.
    Het geven van feedback door een collega kan ervaren worden als critiek en afgaan voor eigen team.

    vriendelijke groet,
    Ismahane

  2. Hoi Ismahane,

    Inderdaad, wanneer cursisten zelf de rollenspellen spelen, speelt er van alles mee: kan ik wel acteren? Zal ik het de ander makkelijk maken? Wat zal de groep van me denken als ik ga acteren? Zal ik de trainer eens even laten zien hoe het in het cht gaat? Zal ik echt zeggen wat ik ervan vond, of zal ik me met mijn feedback inhouden?

    Kortom, een cursist gaat nooit zo onbevangen het rollenspel in als wij trainingsacteurs dat doen. Want ze hebben, zoals jij terecht schrijft, een relatie met de groep. Terwijl de trainingsacteur dat niet op die manier heeft. Die staat neutraal ten opzichte van de groep.

  3. Hoi Selma!
    Mooi artikel en ik zou er ng 1 aan willen toevoegen: een trainingsacteur kent ook nog allerlei werkvormen om het rollenspel op verschillende manieren in te zetten, wat de levendigheid en de dynamiek van een training ten goede komt.
    Keep up the good work!
    Groeten, Laurent.

  4. Je hebt helemaal gelijk Laurent! Die ben ik gewoon vergeten! En dat terwijl we met onze kennis en ervaring met leuke werkvormen zoveel toe te voegen hebben aan een training! Bedankt voor je aanvulling.

Plaats een reactie