Een paar jaar geleden zag ik de ja maar show van Berthold Gunster. Een leuke show (met acteurs! 
) die inzicht geeft in de bron van ja-maar-gedrag. Een show waarin ook het publiek een actieve rol had.
Onder andere door het doen van de volgende oefening. Een oefening die je ook in je training kunt doen om deelnemers te laten ervaren hoe snel ze in ja-maar gedrag vervallen.
De gespreksleider (bijvoorbeeld de trainer of de acteur) vraagt de deelnemers volledig mee te gaan in het gesprek dat hij met ze gaat voeren.
Hij vraagt de deelnemers een ja-en houding aan te nemen. Dat betekent dat de deelnemer af is als hij ‘nee’, ‘ja maar’ of ‘euh’ zegt. Ook als hij twijfelt of te lang aarzelt is hij af.
Je kunt bijvoorbeeld de groep vragen als scheidsrechter op te treden, of iemand een bel of zoemer geven en die te laten horen als hij vindt dat de deelnemer geen ja-en houding meer laat zien.
Een gesprek kan er dan bijvoorbeeld zo uitzien:
- U bent toch kaakchirurg?
- Ja dat klopt.
- Maar u deed oorspronkelijk iets anders, toch?
- Ja zeker.
- U bent 4 jaar poppendokter geweest.
- Klopt ja.
- Tot die ene dag waarop u een van uw patienten op de operatietafel verloor.
- Dat klopt.
- De beer van uw neefje.
- Ja, dat was heel erg.
- Had u dat zien aankomen?
- Nee.
Bij deze ‘nee’ is de deelnemer af. Let op: een ‘nee’ kan ook bevestigend zijn. Bijvoorbeeld bij: maar jij vond dat helemaal niet erg he!? Nee, inderdaad.
De oefening kun je natuurlijk ook in 3-tallen laten uitvoeren waarbij n iemand de scheidsrechter is.
Deze oefening staat ook beschreven in het boek ‘Toolbox voor Trainingsacteurs’. Ken jij nog leuke oefeningen waarin je deelnemers ja-maar gedrag laat ervaren, dan hoor ik ze graag!
Hoi Selma,
Leuke oefening! Ik merk dat (zoals bij alles…) 'ja-en' vooral goed werkt als mensen het ook als innerlijke houding aannemen. Mensen die het niet cht begrijpen doen het als trucje, en dan voelt de ander de ja-maar toch nog.
Overigens besteed ik in trainingen ook aandacht aan de positieve kant van 'ja-maar'. Vaak willen ja-maarders dat iets een betere kwaliteit krijgt. Paradox: als je op hen reageert met 'ja-en', gaat de communicatie een stuk makkelijker.
Groeten,
Angela
Geplaatst door: Angela | 28-04-09 om 11:04
Ben het met je eens: deze oefening is vooral een oefening om te ervaren hoe snel je ja-maar zegt. En niet om te leren hoe je 'ja-en' moet zeggen. Dan wordt het inderdaad een trucje.
Leuk dat je in je trainingen ook aandacht besteed aan het feit dat ja-maar niet per definitie negatief is. Want dat is wel het beeld dat veel mensen erbij hebben: aan ja-maar mensen heb je niets. Maar interessant is natuurlijk: wat maakt dat mensen ja-maar zeggen.
Geplaatst door: Selma Foeken | 01-05-09 om 03:05