In een rollenspel heet ik nooit Selma. Ik speel altijd onder een andere naam. En ik weet dat vrijwel al mijn collega’s dat ook doen. Ook zij nemen in een rollenspel een andere naam aan.
Heb je enig idee waarom we dat doen? (en nee, dat is niet omdat acteurs nou eenmaal graag in de huid van iemand anders kruipen 
).
We doen dit om de volgende redenen:
1. Het schept afstand tussen ‘de echte Selma’ en degene die ik speel
In een rollenspel speel ik iemand met voor de deelnemer lastig gedrag. Een andere naam aannemen kan voorkomen dat deelnemers geen verschil meer zien tussen mij en degene die ik in het rollenspel speel. Het is namelijk niet Selma die dat lastige gedrag laat zien, maar –ik noem maar een willekeurige naam- Jacqueline.
2. Het maakt de feedback helder
In de feedback na afloop van het rollenspel kan ik praten over het gedrag van Jacqueline. Ik leg de deelnemer uit waarom Jacqueline bepaald gedrag heeft laten zien.
Bijvoorbeeld: “De reden dat Jacqueline zo boos werd, is dat zij het idee had dat je niet naar haar luisterde.” Ook in de feedback gaat het dus niet over mij en mijn ervaringen, maar over die van Jacqueline.
3. De trainer kan hierdoor de feedback sturen
Als trainer kun jij aangeven van wie je de feedback wilt. Wil je horen hoe Jacqueline het rollenspel heeft ervaren, dan kun je vragen: Jacqueline, waarom werd je nou zo boos? Je krijgt dan ongenuanceerde feedback van Jacqueline. Dit wordt ook wel feedback in de rol genoemd.
Wil je de feedback volgens de feedbackregels, dan kun je vragen: Selma, waarom werd Jacqueline nou zo boos? Dan weet de acteur dat je feedback uit de rol wilt.
Hoe bepaal je de naam?
Verzin zelf een naam
Wanneer je met uitgeschreven casussen werkt, verzin dan zelf een naam. Zet deze naam in de casus. Let er wel op dat deze naam niet een naam is die ook in de groep voorkomt.
Laat de deelnemer een naam verzinnen
Werk je met eigen casuïstiek, vraag dan aan de deelnemer wat de naam van degene is die de acteur speelt. Zij kunnen dan zelf een passende naam verzinnen. Of de naam kiezen van degene die zij als voorbeeld voor het rollenspel gebruiken.
Laat de acteur een naam verzinnen
Vindt een deelnemer het moeilijk om een naam te verzinnen, vraag dan aan de acteur: Hoe heet je? Een trainingsacteur heeft namelijk altijd een hele rits namen paraat. 
Doe dit wel in overleg met de deelnemer, want wellicht is de gekozen naam de naam van bijvoorbeeld een collega. En dat kan verkeerde associaties oproepen. Laat in dat geval de acteur een andere naam kiezen.
Ik ben erg benieuwd naar jouw ervaringen met het gebruik van namen in een rollenspel. Gebruik jij ook verschillende namen? En hoe bepaal jij de naam van de acteur? Ik hoor het graag!
photo credit: Orin Zebest
Gerelateerde artikelen
Tijdens trainingen met als onderwerp gedragsstijlen, kies ik de naam van vrienden, die aansluiten bij de gedragsstijl.
Voorbeeld: Maurice Meester voor de dominante gedragsstijl.
Groeten,
Hans
Geplaatst door: Hans Eichhorn | 26-11-10 om 12:11
Ik herken al je argumenten en wil er nog 2 aan toevoegen:
1. Vooral in het begin had ik steun aan bepaalde namen omdat ik ze mij direct de passende associaties opleverden bij gedrag / bepaalde types die van mij verwacht werden. Natuurlijk moet je oppassen voor generaliseringen. Er zijn natuurlijk heel verschillende mensen die allemaal Roderick, Piet, Willem of Rene heten. Daarom zeg ik ook , het was vooral voor mezelf een geheugensteuntje / inspiratiebron.
2. Het andere argument is het nut voor de deelnemers: je kunt zo namelijk snel en gemakkelijk terug verwijzen naar de andere rollen die je eerder speelde tijdens die training en ze als het ware naast elkaar zetten. ” Die Piet was iemand die echt behoefte had aan een schouderklopje. Deze Roderick niet, die hij heeft juist lol in een stevige discussie….”.
Geplaatst door: benjamin | 26-11-10 om 07:11
@Hans Ik kies soms ook namen van vrienden en bekenden. Of combinaties van namen (de voornaam van de een, de achternaam van de ander). En inmiddels heb ik een aantal namen die ik regelmatig gebruik omdat ik daar een bepaalde associatie bij heb. Heel handig!
@Benjamin Bedankt voor je aanvulling! Het is inderdaad heel handig om later in de training terug te kunnen verwijzen naar bepaalde types. Dat doe ik inderdaad ook. En ik ken ook wel verhalen van deelnemers die het maanden later nog hadden over die ‘Sandra van Etten’. “Ik had net echt een Sandra van Etten aan de telefoon”. En dan weet iedereen meteen wat voor type klant dat was.
Geplaatst door: Selma Foeken | 30-12-10 om 01:12